دلیل#6
بیان شماره 6
کشش و دفع در داستان سیب نیوتن
توضیحات و خلاصه‌ها مطالب ویراستاری‌اند. برای بررسی عبارت اصلی به منبع مراجعه کنید.
خوانش وفادار
بیان من شماره 6: این همان مطلبی است که گفتیم بر گمان نیوتن بنا شده بود. او دید سیب بر زمین افتاد، پس آن را کشش دانست. سپس چشمش را بالا برد و آن را فراموش کرد. فکر نخست را فراموش کرد و بعد آن را نیروی دفع دانست.
توضیح ساده
این بیان کوتاه ادامه بحث قبلی است. امام احمد رضا رحمة‌الله علیه در اینجا آزمایش تازه‌ای ارائه نمی‌کند، بلکه می‌پرسد چگونه از یک داستان پایه، دو نیروی متفاوت برداشت شده است.
آغاز بحث ساده است: دیده می‌شود که سیبی به سوی زمین می‌افتد. در گزارشی که کتاب بیان می‌کند، این رخداد نشانه نیرویی دانسته شده که سیب را به سوی زمین می‌کشد. به چنین نیرویی در اینجا گفته می‌شود.
اعتراض از رابطه میان دیدن یک رخداد و توضیح آن شروع می‌شود. افتادن سیب یک رخداد است. اگر همین رخداد دلیل پذیرفتن نیروی کشش باشد، برای ادعای متفاوت باید دلیل جداگانه‌ای نشان داده شود.
عبارت مربوط به بالا بردن چشم‌های نیوتن، به شکلی کوتاه تغییر توجه را بیان می‌کند. امام احمد رضا رحمة‌الله علیه می‌گوید فکر نخست کنار گذاشته شد و سپس فکر دیگری مطرح شد.
فکر دوم است؛ یعنی نیرویی که چیزی را دور می‌راند یا آن را به دور شدن می‌برد. اعتراض کتاب در اینجا این است که این فکر دوم در همین عبارت کوتاه، بدون نشان دادن دلیل مستقل، به عنوان توضیح مطرح می‌شود.
پس بحث فقط بر سر واژه‌های کشیدن و راندن نیست. پرسش اصلی درباره یکدستی روش توضیح است: اگر یک افتادن با یک علت توضیح داده شده، برای رفتن به علت دیگر چه پایه تازه‌ای ارائه شده است؟
به همین دلیل، بیان شماره 6 با بیان‌های شماره 4 و 5 پیش از خود پیوند دارد. آنجا کتاب می‌پرسد اگر یک علت کافی دانسته می‌شود، چرا هم نیروی کشش و هم نیروی دفع لازم است، و درباره مثال‌های آورده‌شده برای نیروی دفع نیز پرسش می‌کند. بیان شماره 6 همان اعتراض را بسیار کوتاه تکرار می‌کند.
برای روشن بودن مطلب، این توضیح فقط استدلال همین صفحات را با واژه‌های ساده باز می‌کند. این متن تاریخ کامل نیوتن یا شرح کامل فیزیک نوین نیست. هدف فقط این است که اعتراض منطقی امام احمد رضا رحمة‌الله علیه روشن و آسان فهمیده شود.
آغاز بحث ساده است: دیده می‌شود که سیبی به سوی زمین می‌افتد. در گزارشی که کتاب بیان می‌کند، این رخداد نشانه نیرویی دانسته شده که سیب را به سوی زمین می‌کشد. به چنین نیرویی در اینجا گفته می‌شود.
اعتراض از رابطه میان دیدن یک رخداد و توضیح آن شروع می‌شود. افتادن سیب یک رخداد است. اگر همین رخداد دلیل پذیرفتن نیروی کشش باشد، برای ادعای متفاوت باید دلیل جداگانه‌ای نشان داده شود.
عبارت مربوط به بالا بردن چشم‌های نیوتن، به شکلی کوتاه تغییر توجه را بیان می‌کند. امام احمد رضا رحمة‌الله علیه می‌گوید فکر نخست کنار گذاشته شد و سپس فکر دیگری مطرح شد.
فکر دوم است؛ یعنی نیرویی که چیزی را دور می‌راند یا آن را به دور شدن می‌برد. اعتراض کتاب در اینجا این است که این فکر دوم در همین عبارت کوتاه، بدون نشان دادن دلیل مستقل، به عنوان توضیح مطرح می‌شود.
پس بحث فقط بر سر واژه‌های کشیدن و راندن نیست. پرسش اصلی درباره یکدستی روش توضیح است: اگر یک افتادن با یک علت توضیح داده شده، برای رفتن به علت دیگر چه پایه تازه‌ای ارائه شده است؟
به همین دلیل، بیان شماره 6 با بیان‌های شماره 4 و 5 پیش از خود پیوند دارد. آنجا کتاب می‌پرسد اگر یک علت کافی دانسته می‌شود، چرا هم نیروی کشش و هم نیروی دفع لازم است، و درباره مثال‌های آورده‌شده برای نیروی دفع نیز پرسش می‌کند. بیان شماره 6 همان اعتراض را بسیار کوتاه تکرار می‌کند.
برای روشن بودن مطلب، این توضیح فقط استدلال همین صفحات را با واژه‌های ساده باز می‌کند. این متن تاریخ کامل نیوتن یا شرح کامل فیزیک نوین نیست. هدف فقط این است که اعتراض منطقی امام احمد رضا رحمة‌الله علیه روشن و آسان فهمیده شود.
هنوز متنی در این شیوه مطالعه موجود نیست. شیوه دیگری را انتخاب کنید یا منبع را باز کنید.
فایل‌های منابع
ارجاع‌های صفحه مربوط به نسخه اصلی‌اند؛ صفحه‌بندی نسخه‌های دیگر ممکن است متفاوت باشد.